تبلیغات
سنگِ صبور [مصطفی سلیمانی] - نقش تربیت در سرنوشت افراد (69614)
 
پاسخ به سوالات دینی؛ اخلاقی؛ تربیتی؛ جنسی؛ زناشویی؛ اجتماعی و غیره
سنگِ صبور [مصطفی سلیمانی]
صفحه نخست         تماس با مدیر         پست الکترونیک        RSS         ATOM
 
 
جمعه 11 فروردین 1391 :: نویسنده : مصطفی سلیمانی

پرسش:

نقش تربیت در سرنوشت افراد چیست؟

1- آیا تربیت در سرنوشت انسانها تاثیری دارد؟

 2- اگر تاثیر دارد چرا در زندگی بعضی افراد مثل شیخ فضل الله نوری، با اینکه خود عالمی بزرگ بودند و به تمام مبانی اخلاق تسلط داشتند فرزندشان سر از ناکجاآباد در آورد؟ آیا فقط وفقط به خاطر شیر دایه ای بود که مخالف اسلام بود؟ یعنی تربیت خود شیخ کارساز نبوده؟

 3- اگرتمامی اینها درست باشد، یعنی به خاطر شیر و .. بوده، یعنی او ناخواسته در این گود افتاده، اینجا نقش اختیار چه می شود؟

نقش تربیت در سرنوشت افراد

پاسخ:

نقش شگفت انگیز تعلیم و تربیت در زندگی و سرنوشت، انسان بر هیچ خردمندی پوشیده نیست. شكوفایی استعدادها و ارزشهای والا مبتنی بر تعلیم و تربیت است و انسان شدن انسان ووصولش به كمال نهایی، همه مرهون تعلیم و تربیت صحیح است.(1)هدف از تعلیم و تربیت در فرهنگ اسلامی شكوفایی تام و تمام استعدادها و خلاقیتها درجهت رشد شخصیت و تجلی عزت نفس در راه نیل به كمال و تبدیل شدن به یك انسان كامل دانسته شده است.(2) در جای دیگر تعلیم و تربیت به اندازهای ارزشمند و با اهمیت تلقی شده است كه انسانهای نمونه و معلمان و مربیان معصوم مكتب اسلام جان خود را فدای آن كرده اند.

عوامل مؤثر تربیتی در سعادت و شقاوت انسان:

1) قانون وراثت؛ هم به تجربه اثبات شده و هم از نظر علمی قابل اثبات است که فرزندان افراد صالح، صالح و فرزندان افراد فاسق، فاسق می‌شوند. به عبارت روشن‌تر صفات نیک و بد پدر و مادر، به واسطۀ ژن‌های آنان به فرزندان منتقل می‌گردد. از این‌رو پیغمبر اکرم«ص» فرموده اند: از گُلی که روی منجلاب روییده می‌شود، بپرهیزید؛ یعنی با زنی که از نظر ظاهر زیبا باشد، امّا خانوادۀ او پست یا بی‌ریشه و اهل معصیت باشند، ازدواج نکنید:"أَیُّهَا النَّاسُ إِیَّاكُمْ وَ خَضْرَاءَ الدِّمَنِ! قِیلَ یَا رَسُولَ اللَّهِ وَ مَا خَضْرَاءُ الدِّمَنِ؟ قَالَ: الْمَرْأَةُ الْحَسْنَاءُ فِی مَنْبِتِ السَّوْء."(3) آن نبیّ گرامی، دو ملاک و دو معیار «دین» و «اخلاق» را برای ازدواج مهم و اساسی می‌دانستند و همواره به مسلمین سفارش می‌کردند که به جز این دو معیار، دنبال چیز دیگری نباشید که فساد بزرگ در پی خواهد داشت:"إِذَا جَاءَكُمْ مَنْ تَرْضَوْنَ خُلُقَهُ وَ دِینَهُ فَزَوِّجُوهُ إِلَّا تَفْعَلُوهُ تَكُنْ فِتْنَةٌ فِی الْأَرْضِ وَ فَسادٌ كَبِیرٌ."(4) این دو روایت شریف، اهمیّت موضوع وراثت و انتقال صفات پدر و مادر به فرزندان و تأثیر به سزای صفات و حالات والدین بر روحیّات و صفات فرزندان را نمایان می‌سازد.


پرسش:

 

 نقش تربیت در سرنوشت افراد چیست؟

1- آیا تربیت در سرنوشت انسانها تاثیری دارد؟

 2- اگر تاثیر دارد چرا در زندگی بعضی افراد مثل شیخ فضل الله نوری، با اینکه خود عالمی بزرگ بودند و به تمام مبانی اخلاق تسلط داشتند فرزندشان سر از ناکجاآباد در اورد؟ آیا فقط وفقط به خاطر شیر دایه ای بود که مخالف اسلام بود؟یعنی تربیت خود شیخ کارساز نبوده؟

 3- اگرتمامی اینها درست باشد، یعنی به خاطر شیر و .. بوده، یعنی او ناخواسته در این گود افتاده، اینجا نقش اختیار چه می شود؟

 

پاسخ:

 

نقش شگفت انگیز تعلیم و تربیت در زندگی و سرنوشت، انسان بر هیچ خردمندی پوشیده نیست. شكوفایی استعدادها و ارزشهای والا مبتنی بر تعلیم و تربیت است و انسان شدن انسان ووصولش به كمال نهایی، همه مرهون تعلیم و تربیت صحیح است.(1)هدف از تعلیم و تربیت در فرهنگ اسلامی شكوفایی تام و تمام استعدادها و خلاقیتها درجهت رشد شخصیت و تجلی عزت نفس در راه نیل به كمال و تبدیل شدن به یك انسان كامل دانسته شده است.(2) در جای دیگر تعلیم و تربیت به اندازهای ارزشمند و با اهمیت تلقی شده است كه انسانهای نمونه و معلمان و مربیان معصوم مكتب اسلام جان خود را فدای آن كرده اند.

عوامل مؤثر تربیتی در سعادت و شقاوت انسان:

 

1) قانون وراثت؛ هم به تجربه اثبات شده و هم از نظر علمی قابل اثبات است که فرزندان افراد صالح، صالح و فرزندان افراد فاسق، فاسق می‌شوند. به عبارت روشن‌تر صفات نیک و بد پدر و مادر، به واسطۀ ژن‌های آنان به فرزندان منتقل می‌گردد. از این‌رو پیغمبر اکرم«ص» فرموده اند: از گُلی که روی منجلاب روییده می‌شود، بپرهیزید؛ یعنی با زنی که از نظر ظاهر زیبا باشد، امّا خانوادۀ او پست یا بی‌ریشه و اهل معصیت باشند، ازدواج نکنید:"أَیُّهَا النَّاسُ إِیَّاكُمْ وَ خَضْرَاءَ الدِّمَنِ! قِیلَ یَا رَسُولَ اللَّهِ وَ مَا خَضْرَاءُ الدِّمَنِ؟ قَالَ: الْمَرْأَةُ الْحَسْنَاءُ فِی مَنْبِتِ السَّوْء."(3) آن نبیّ گرامی، دو ملاک و دو معیار «دین» و «اخلاق» را برای ازدواج مهم و اساسی می‌دانستند و همواره به مسلمین سفارش می‌کردند که به جز این دو معیار، دنبال چیز دیگری نباشید که فساد بزرگ در پی خواهد داشت:"إِذَا جَاءَكُمْ مَنْ تَرْضَوْنَ خُلُقَهُ وَ دِینَهُ فَزَوِّجُوهُ إِلَّا تَفْعَلُوهُ تَكُنْ فِتْنَةٌ فِی الْأَرْضِ وَ فَسادٌ كَبِیرٌ."(4) این دو روایت شریف، اهمیّت موضوع وراثت و انتقال صفات پدر و مادر به فرزندان و تأثیر به سزای صفات و حالات والدین بر روحیّات و صفات فرزندان را نمایان می‌سازد.

 

2) قانون تغذیه؛ نوع تغذیۀ انسان، بر خصوصیّات ظاهری و باطنی او اثر‌گذار است و از این جهت در تعالیم دینی بر رعایت پاکی ظاهری و باطنی غذا، فوق‌العاده پافشاری شده است. وقتی انسان از کودکی غذایی بخورد که از لطافت ظاهری برخوردار است، لطافت و زیبایی ظاهری پیدا می‌کند. همچنان‌که غذاهای غیرلطیف، آن لطافت را به آدمی نمی‌بخشد.

اثر باطنی تغذیه، از اثر ظاهری آن مهم‌تر است. تغذیۀ انسان، از قبل انعقاد نطفه، در زمان بارداری و شیردهی مادر و پس از تولد تا پایان عمر، باید حلال و طیّب باشد، وگرنه موجب شقاوت او می‌شود.

 

آثار منفی شیر ناپاك:

از شهید بزرگوار مرحوم حاج شیخ فضل الله نوری پرسیدند: چرا یكی از پسران شما از باب یخرج الحی من المیت بدین غایت شرور شده است ؟ فرمود: آن چیزهایی كه من از او دیده ام و می بینم شما ندیده اید و بعدا خواهید دید. این فرزند همانا قاتل من خواهد بود و كسی كه در پای دار من كف زنان شادی كند و تبریك بگوید. گفتند: از چه رو دارای این احوال و اوصاف است؟ فرمود: شیری كه خورده نجس و خبیث بوده و شیردهی كه او را تربیت نموده نجس و پلید بوده است.

گفتند: داستان او را بیان فرمایید. فرمود: آن زمانی كه در سامرا در محضر استاد بزرگ میرزای شیرازی مشرف بودم، خداوند این پسر را به من داد. مادرش بی شیر بود برای شیر دادن به او ناچار به گرفتن دایه ای شدیم. بدون تحقیق زنی را برای دایگی او اجیر كرده و به تربیت او گماشتیم تا حدود دو سال او را شیر داد. بعد معلوم گردید كه آن زن ناصبی و از خوارج بوده و دو سال شیر ناپاك به او داده است. نجس و حرام مجهول هم تأثیر خود را می گذارد.(5)

 در اثر لقمه ی حرام ممکن است کار انسان به جایی برسد که حتی قاتل امام خودش شود. امام حسین«‌‌ع»، در روز عاشورا، در پاسخ به سؤال حضرت زینب«‌س» که پرسید: چرا این جماعت با سخنرانی و تبلیغ شما متنبّه نشدند؟ فرمود: «ملئت بطونهم من الحرام»، چون شکم‌آنان از حرام پر شده، دیگر حرف حق در آنان تأثیر ندارد. در میان مردم نیز مشهور است که اگر یک بچّه،صفات بدی داشته باشد و کارهای زشت از او سربزند، می‌گویند: لقمۀ او حرام است و این، تعبیر درستی است.

 

3) قانون همنشین؛ همنشین و رفیق انسان، تأثیر عجیبی در تربیت او دارد. رفیق خوب، می‌تواند انسان گمراه را هدایت کند و رفیق بد قادر است، پسر حضرت نوح«علیه‌السّلام» را به گمراهی و تباهی بیفکند.

تا توانی می گریز از یار بد یار بد بدتر از بود از مادر بد     مار بد تنها همی بر جان زند یار بد بر جان و بر ایمان زند

قرآن کریم در این باره خیلی پافشاری دارد، چنان‌که می‌فرماید: گروهی در قیامت، پشت دست خود را به دندان می‌گیرند و هر یک از آنان می‌گوید: «ای کاش با فلانی رفت و آمد نداشتم که مرا منحرف کند:"یا وَیْلَتى‏ لَیْتَنی‏ لَمْ أَتَّخِذْ فُلاناً خَلیلاً ، لَقَدْ أَضَلَّنی‏ عَنِ الذِّكْرِ بَعْدَ إِذْ جاءَنی‏ وَ كانَ الشَّیْطانُ لِلْإِنْسانِ خَذُولاً."(6) منظور از شیطان در این آیۀ شریفه، به تعبیری شیطان انسی یا همان رفیق بد است. چه بسیار مشاهده شده است که یک خانم عفیف و باحجاب، پس از مدتی رفت و آمد با افراد بی‌حجاب و بی‌عفت، تأثیر می‌پذیرد و طولی نمی‌کشد که حجاب و حتی عفّت خود را از دست می‌دهد.

 

4) قانون محیط؛ محیط مدرسه، محیط خانه و به طور کلی اجتماع، اگر آلوده باشد، افراد آن نیز آلوده خواهند شد. خانواده‌ای که آلوده به برنامه‌ها و فیلم‌های مبتذل ماهواره است، فرزندانی آلوده و گناهکار خواهد داشت. کسانی که در محل کار یا زندگی، با اشخاصی سر و کار دارند که از نظر زبان، لاابالی هستند، معمولاً بدزبانی را یاد می‌گیرند. کم پیدا می‌شود یک کسی در مجالس تهمت و غیبت و شایعه، حضور داشته باشد و رنگ آن مجالس را به خود نگیرد. بنابراین، محیط آلوده، در شقاوت انسان و محیط مقدّس، در سعادت او تأثیر به سزا دارد.

 

تربیت دینی، مانع اثر گذاری عوامل شقاوت در انسان:

نکته‌ای که توجه جدی می‌طلبد این است که تربیت صحیح دینی، عوامل مؤثر در شقاوت انسان را خنثی می‌کند. یعنی اگر به راستی جوانان با مسجد و روحانیّت، مجالس دینی، رسالۀ عملیۀ مراجع تقلید و نیز با کتاب‌های محتوی احکام، اخلاق و اعتقادات اسلام، سر و کار داشته باشند، سعادتمند خواهند شد؛ هرچند از حیث قوانین وراثت، تغذیه، همنشین و محیط، محکوم به گمراهی و انحراف باشند.

یک معلّم خوب و تأثیر گذار یا یک رفیق و همراه با اخلاق و سازنده، می‌تواند تمام عوامل مؤثر در شقاوت و تیره‌ بختی انسان را خنثی کند و او را به منزل سعادت و صراط مستقیم هدایت نماید.

 

پی نوشت ها:

1. كاردان. علی محمد،« فلسفه تعلیم و تربیت » انتشارات سمت ، تهران،1372.

2. فرهادیان، رضا،« پایه های اساسی ساختار شخصیت انسان در تعلیم و تربیت »دفتر تبلیغات اسلامی، قم، 1376 .

3. ثقه الاسلام کلینی، الکافی، ج5، ص332، دارالکتب الاسلامیه، تهران 1365ه.ق.

4. همان، ج 5، ص 347 .

5. مردان علم در میدان عمل، ج 1، ص 411؛ درر الأخبار، ج 2، ص 106.

6. فرقان(25)آیۀ 28 و 29.

 

نویسنده: مصطفی سلیمانی http://sssaghi.mihanblog.com/





نوع مطلب : تربیت، 
برچسب ها : تربیت انسان، نقش تربیت در سرنوشت افراد، تربیت دینی، عوامل شقاوت در انسان، قانون محیط در تربیت، قانون همنشین در تربیت، آثار منفی شیر ناپاك، لقمه حرام، قانون تغذیه در تربیت، قانون وراثت در تربیت، عوامل مؤثر تربیتی در سعادت و شقاوت انسان، تعلیم و تربیت در زندگی، شیخ فضل الله نوری، پسر شیخ فضل الله نوری،
لینک های مرتبط :


جمعه 16 تیر 1396 06:47 ب.ظ
I'm curious to find out what blog system you are working with?

I'm having some minor security problems with my latest site and I
would like to find something more risk-free. Do you have
any suggestions?
دوشنبه 25 اردیبهشت 1396 02:27 ق.ظ
I love what you guys are up too. This kind of clever work and exposure!
Keep up the excellent works guys I've added you guys to my own blogroll.
سه شنبه 29 فروردین 1396 02:42 ب.ظ
Your style is really unique compared to other people I have read stuff
from. Thanks for posting when you've got the opportunity, Guess I'll just
bookmark this site.
جمعه 25 فروردین 1396 07:33 ب.ظ
Awesome blog! Is your theme custom made or did you download it from somewhere?

A theme like yours with a few simple adjustements would really
make my blog stand out. Please let me know where you got your theme.
Thank you
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر


درباره وبلاگ

با سلام و احترام!
بازدیدکنندگان گرامی می توانند جهت دریافت پاسخ، سوالاتشان را مطرح نمایند.
ممنون می شوم که انتقادات خود را برایم بنویسید تا از تجربیات شما هم در أمر پاسخگویی استفاده کنم.
-----------------------------------------------
خواهشاً بدون معرفی منبع از مطالب این وبلاگ استفادۀ متنی نکنید!

مدیر وبلاگ : مصطفی سلیمانی
مطالب اخیر
نویسندگان
نظرسنجی
در چه زمینه ای بیشتر پاسخگو باشیم؟








جستجو

آمار وبلاگ
کل بازدید :
بازدید امروز :
بازدید دیروز :
بازدید این ماه :
بازدید ماه قبل :
تعداد نویسندگان :
تعداد کل پست ها :
آخرین بازدید :
آخرین بروز رسانی :